ارگ کلاه‌فرنگی بیرجند

ارگ کلاه‌فرنگی بیرجند بنایی تاریخی با ترکیبی از سبک قلعه‌ای و پلکانی (زیگوراتی) است که در خیابان مطهری شهر بیرجند، مرکز استان خراسان جنوبی، قرار دارد. ساخت این بنا به اواخر دوره زندیه و اوایل قاجاریه، در فاصله سال‌های ۱۲۶۴ تا ۱۳۱۳ قمری، بازمی‌گردد و بنا بر روایات محلی به امیر حسن‌خان شیبانی نسبت داده می‌شود؛ این عمارت بعدها توسط امیر علم خزیمه به حکومت بیرجند اهدا شد.

این بنا دارای پایه‌ای شش‌ضلعی و بامی مخروطی و سفیدرنگ است و با مصالحی چون خشت، آجر، آهک و ساروج ساخته شده است. طبقه همکف که کامل‌ترین بخش بنا از نظر فضابندی و تزیینات به شمار می‌رود، حوضخانه‌ای هشت‌ضلعی با تزیینات مقرنس دارد، و طبقات بالاتر با کاهش تدریجی حجم، شکلی شبیه به زیگورات به بنا بخشیده‌اند. این مجموعه در فهرست آثار ملی ایران با شماره ۱۸۸۰ به ثبت رسیده و امروزه محل استقرار بخشداری مرکزی بیرجند است.