مسجد جامع عتیق اصفهان

مسجد جامع عتیق اصفهان یا مسجد جمعه اصفهان، در میدان امام علی و در انتهای بازار بزرگ این شهر، یکی از کهن‌ترین و مهم‌ترین مساجد جامع ایران است که نزدیک به دوازده سده تحول معماری را در خود ثبت کرده است. بنیاد نخستین این مسجد به دوره عباسی و حدود سال ۱۵۶ هجری قمری بازمی‌گردد و در دوره سلجوقی بود که با افزودن چهار ایوان بر چهار جبهه حیاط، به الگوی معروف مسجد چهارایوانی ایرانی تبدیل شد؛ الگویی که پس از آن سرمشق بسیاری از مساجد جامع ایران قرار گرفت.

این مسجد در طول تاریخ خود دستخوش آسیب و بازسازی‌های متعدد، از جمله آتش‌سوزی سال ۵۱۵ هجری قمری، بوده و در دوره صفوی نیز کاشی‌کاری‌ها و کتیبه‌های تازه‌ای به آن افزوده شد. مجموعه مسجد دارای دو گنبد معروف به نظام‌الملک و تاج‌الملک، چهار ایوان اصلی و ده‌ها فضای طاق‌دار با شیوه‌های گوناگون تزیینی آجرکاری، گچ‌بری و کاشی‌کاری است. این بنا در فهرست آثار ملی ایران و نیز در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.