قلعه خشتی خارنق

قلعه خشتی خارنق بخش کهن و متروکه روستای تاریخی خارنق است که در بخش خرانق شهرستان اردکان استان یزد، در حدود هشتاد و پنج کیلومتری شمال شرقی شهر یزد قرار دارد. نام خارنق (یا خرانق) ریشه در زبان فارسی باستان دارد و به معنای محل برآمدن یا جایگاه خورشید دانسته شده است.

این قلعه که یکی از بزرگ‌ترین دژهای مسکونی خشتی استان یزد به شمار می‌رود، از خانه‌های چندطبقه به‌هم‌پیوسته تشکیل شده که بر دامنه تپه‌ای ساخته شده‌اند و از دور نمایی همچون کندوهای متراکم خشتی دارند. در کنار بافت مسکونی، حمام قدیمی روستا، کاروانسرایی با قدمتی به دوره ساسانی که در دوره صفوی بازسازی شده، آب‌انباری منسوب به دوره شاه‌عباس صفوی و پلی سنگی که بیشتر برای عبور آب ساخته شده، از دیگر بخش‌های این مجموعه تاریخی هستند. بخش عمده این قلعه امروزه خالی از سکنه است و در کنار روستای نوساز خارنق، به یکی از مقاصد گردشگری میراثی استان یزد بدل شده است.