گوردخمه صحنه (شیرین و فرهاد)

گوردخمه صحنه که به «آرامگاه شیرین و فرهاد» نیز شهرت دارد، بنایی صخره‌ای متعلق به هزاره نخست پیش از میلاد است که در دل کوهی مشرف به شهر صحنه در استان کرمانشاه تراشیده شده است. بسیاری از پژوهشگران این اثر را به دوران ماد نسبت می‌دهند و آن را یکی از کم‌نظیرترین گوردخمه‌های دوطبقه به‌جامانده از آن دوره می‌دانند.

این گوردخمه از دو فضای مرتبط به هم تشکیل شده که در ارتفاعی نسبتاً بلند از بستر رودخانه کنده شده‌اند. ورودی اتاق اصلی با ایوانی ستون‌دار تزئین شده و ستون‌های آن دارای سرستون‌های زنگوله‌ای‌شکل هستند. در فضای داخلی سکوهایی برای تدفین و همچنین راهی به فضای پایین‌تر با طاقچه‌هایی برای نهادن نذورات دیده می‌شود، و نقش دیسک بالدار خورشید بر بالای نمای بیرونی حجاری شده است. این اثر از نمونه‌های ارزشمند معماری صخره‌ای پیش از دوران هخامنشی در غرب ایران به شمار می‌رود.